Tankar i ei tung tid

Tragedien som skjedde i går er ufatteleg. Foreløpig er det meldt om sju drepte i regjeringsbygget, og seks personar er sakna. På Utøya er 85 ungdomar drept, eit heilt uverkeleg antal. Fleire er fortsatt sakna.

Etter ei kort natt til laurdag, måtte dagen i dag brukast på jobb, som planlagt. Friluftshelga i Hyen vart arrangert. Bortsett frå dansen i kveld og skytinga, gjekk alt som planlagt. Ei god avgjerd, på lik linje som at Malakoff rockefestival blir arrangert. Statsministeren og andre som uttalar seg snakkar om at vi må stå saman. Då er det riktig å ha aktivitetane der vi nettopp kan vere det. Så får det bli annleis, og bli markert på den måten ein kjenner er riktig. I Hyen var flagga på halv stong, og i opninga var det eitt minutts stille. Det var ei dempa forsamling.
Mange var naturlegvis rysta, og fleire tok opp tragedien. Ikkje alle var like godt informert. Likevel er det inga unnskyldning for å hevde at grensene er for opne, eller at det er utlendingane sin feil, slik eg fekk høyre frå eit par personar i dag. Det var nett som om dei ikkje ville høyre at han var etnisk norsk, kvit mann.
Eg blir skremt av dei haldningane eg møtte i dag. Og det er skremmande at det no skal gå over til å bli at det var ein "galning" som gjorde dette. Det var ein terrorist, kvit eller brun.

Det viser seg at vedkomande gjerningsmann har skrive eit manifest, og lagt ut film på youtube. Eg har ikkje lese det, for eg vil ikkje vere med på å gje eit einaste klikk til denne mannen som har gjort denne ugjeringa. Men det er muleg at denne gjerningsmannen kan få "heltestatus" i visse miljø. Det er så ille.
Kva kan vi gjere? PST må for det første endre si vurdering av "høgre-ekstreme" miljø, som dei ikkje meinte utgjorde nokon trussel i 2011. Det er frå fleire hald vist til at massakrane som er gjort med flest antal døde, er utført at kvite ekstremistar, ikkje muslimar. Samtidig tenkjer eg at det er noko vi må kunne gjere. Og etter at eg snakka med eit par personar i dag, som brukte anledninga til å snakke om at vi skulle ha strengare grensekontroll og færre innvandrarar, utan at det har noko grunngjeving i samband med det som skjedde i dag, så tenkjer eg at ja, vi kan gjere noko. Vi kan snakke med dei som ytrar slike haldningar, og seie at nei, det er ikkje akseptabelt. Forklare og fortelle. Gje dei fakta. Det er mange haldningar som byggar på heilt feil grunnlag. UDI-direktør Ida Børresen har tidlegare også påpeika at politikarar og fleire er med på å bringe vidare feil informasjon angåande myter om flyktningar og innvandrar. Det kviler eit spesielt ansvar på politikarane og personar som har kunnskap og som veit, til å formidle riktig og god informasjon.

Det opprører meg at dei eg møtte i dag, har delt noko av tankegodset med gjerningsmannen i dag. Sjølvsagt har dei ikkje på nokon som helst måte støtta tragedien som skjedde i går. Men det er så enkelt å slenge slike uttalar ut, enten i daglegtale eller på debattfora. Men det må ikkje stå uimotsagt, verken i personlege møter eller på nettet. Det er jo eit lønnleg håp at vi aldri meir opplever angrep frå kvite høgre-ekstremistar som synes dei er i sin rett til å drepe dei med andre meiningar. Eg veit det er naivt å tru at vi kan gjere noko for å hindre slike ekstreme handlingar frå anti-islamistar. Men vi må alle bidra med det vi kan, nært og fjernt. For eit betre Norge. For oss alle.